Hacı Bektaş-ı Veli

“Hararet nârda’dır, sac’da değildir,


Kerâmet sendedir, tâc’da değildir


 Her ne arar isen, kendinde ara,

Kudüs’te, Mekke’de, Hâc’da değildir.”

 

Hacı Bektâş-ı Velî 13.YY ‘da yaşamış, Anadolu’nun müslünmanlaşmasına büyük katkılar sağlamış bir tasavvuf ve maneviyat büyüğü, önemli bir türk mutasavvıfıdır. Kendisi aynı zamanda Bektaşlilik tarikatının da kurucusu sayılmaktadır.

Horasan’ın Nişabur kentinde doğmuştur. Annesi Hatem Hatun, babası Seyyit İbrahim Sani’dir. Kaynaklarda doğumu 1209, ölümü 1271 olarak yazılmaktadır. İlk eğitimini  Türkistan, Piri Hoca Ahmet Yesevi Kültür Ocağı’ndan alarak engin bir bilgi birikime ve geniş bir dünya görüşüne sahip olmuştur.

Hacı Bektâş-ı Velî’nin Anadolu’ya gelişi , Anadolu Selçuklu Devleti’nin siyasi, ekonomik ve kültürel düzenin bozulduğu, yönetimde bölünmelerin ortaya çıktığı bir devreye rastlamaktadır.

Hacı Bektâş-ı Velî Kırşehir yöresindeki Sulucakarahöyük’e yerleşmiş ,orta Anadoluyu gezerek Türk kültürünü,gelenek ve göreneklerini özümsemiştir. Bu bilgilerin ışığında açtığı bilim ve öğreti merkezi sayesinde kısa zamanda tanınarak kıymetli talebeler yetiştirmiştir. “Yolumuz; ilim, irfân ve insanlık sevgisi üzerine kurulmuştur.” Diyen Hacı Bektâş-ı Velî Anadolu birlğinin sağlanmasına da büyük katkı sağlamıştır.

Hacı Bektâş-ı Velî ; dinde şeriat,tarikat,marifet ve hakikatin dört ana kapı olduğunu belirtip bunların tek tek makamlarını açıkladığı “MAKALAT” adlı eserinde marifet makalarını şöyle beyan eder:

“marifetin birinci makamı edeptir.

İkinci makamı, kaygıdır.

Üçüncü makamı, perhizkarlıktır.

Dördüncü makamı, sabırdır.

Beşinci makamı, utanmaktır.

Altıncı makamı, cömertliktir.

Yedinci makamı, ilimdir.

Sekizinci makamı tevazudur.

Dokuzuncu makamı, marifettir.

Onuncu makamı, kendini bilmektir

.” Hacı Bektâş-ı Velî’nin ayrıca Velâyet-nâme-i Hacı Bektâş-ı Velî , Kitâbu’l-Fevâid, Şerh-I Besmele, Şathiyye Makâlât-ı Gaybiyye ve Kelimât-ı Ayniyye adlı eserleri de vardır.

 

Kaynakça: wikipedia.org kimkimdir.gen.tr

http://w3.gazi.edu.tr/~ertan/hbveli.htm

www.hbvdergisi.gazi.edu.tr/

http://eyayinlar.mkutup.gov.tr/cgi-bin/WebObjects/HBektas

http://hakdost.blogcu.com/haci-bektas-veli-nin-sozleri/640474

Hazırlayan: Hümeyra SELÇUKBİRİCİK